Bal Ne Demek?

Bal nedir, ne kavrayış kazanç? Bal kelimesinin sözlük anlamı nedir? Balın içeriğinde ne var? Bal, Kur’an’da geçiyor mu? Peygamberimiz (s.a.s.) bal sever miydi? Kur’an’da ve hadislerde bal...

Bal sözlükte, “bal arılarının bitki ve çiçeklerden topladıkları bal özünden yapıp kovanlarındaki petek gözlerine doldurdukları, rengi beyazdan esmere kadar değişen tatlı, koyu, sıvı madde” demektir.

BAL NEDİR?

Bal, Kur’ân-ı Kerîm’de ve hadislerde şifalı olduğu belirtilen gıda maddesidir.

Çiçeklerde yer alan şekerli birleşiklerin bal arısı göre toplanıp midesinde değişikliğe uğratıldıktan daha sonra petek gözlerine yerleştirilmesiyle meydana gelen bir maddedir.

BALIN İÇERİĞİNDE NE VAR?

Birleşiminde inverti şeker (% 70-80), sakkaroz (% 2-3), su (% 20) ve öteki maddeler bulunmaktadır. Balın tadı ve kokusu, arıların şekerli usâreyi topladıkları bitkilere bağlıdır.

BAL KUR’AN’DA GEÇİYOR MU?

Bal Kur’ân-ı Kerîm’de cenneti tasvir eden bir âyette asel adıyla geçmekte ve orada süzme baldan ırmaklar bulunduğu açıklama edilmektedir. (bk. Muhammed 47/15) Balın arı göre nasıl yapıldığı ise Nahl (arı) sûresinin 68. âyetinde anlatılmaktadır:

“Rabbin bal arısına bal yapmayı şöyle öğretti: Dağlarda, ağaçlarda, insanların kameriye kurdukları yerlerde kendine kovanlar yap. Sonra her bir meyveden ye. Bunları rabbinin sana kolaylaştırdığı hücrelere koy. Bu hücrelerin içlerinden türlü renkte ve halk müziği için şifalı leziz bir içecek çıkar. Kuşkusuz balın yapılışında düşünebilen bir kalabalık için büyük ibret vardır.”

PEYGAMBERİMİZİN BAL SEVGİSİ

Hadislerde de balla ilgili muhtelif ifadelere ve balın Hz. Peygamber’in hayatındaki yerini anlatan rivayetlere rastlanmaktadır. Miraç gecesinde Hz. Peygamber’e (s.a.s.) içlerinde bal, süt ve şarap bulunan üç kadeh sunulmuş, o sütü almış, kendisine bu seçimiyle fıtrata uygun olanı seçim ettiği söylenmiştir. Keza Hz. Peygamber’in (s.a.s.) tatlıyı ve balı çok sevdiği, kendisine bal hediye edildiği zaman onu ashabı arasında kaşık kaşık bölüştürdüğü nakledilmektedir. (İbn Mâce, “Ṭıb”, 7)

Hz. Peygamber’in (s.a.s.) bal sevgisi, eşlerinden bazıları aralarında rekabete, hatta bir âyetin nâzil olmasına sebep olmuştur. Âdeti olduğu üzere bir gün eşlerini ziyaret ettiği sırada Hz. Hafsa ya da Zeyneb bint Cahş validemiz ona bal şerbeti ikram etmişti. Bu yüzden ziyaretin biraz uzamış olması Hz. Âişe’yi kıskandırmış ve öteki zevcelerinden bir kısmıyla birlikte Hz. Peygamber’e (s.a.s.) ağzının koktuğunu, içtiği bal şerbetindeki megāfir denilen kötü kokulu bir ağaç zamkının buna meydan verebileceğini söylemişler, o da bir daha bal şerbeti içmemeye ant etmişti. Bunun üstüne âyet-i kerîme nâzil olarak Allah’ın helâl kıldığı bir şeyi kendine haram etmemesi hatırlatılmıştı. (bk. et-Tahrîm 66/1)

Kaynak: DİA

İslam ve İhsan